IFS વિશ્વેશ નેગી ઈરાનમાં ભારતના નવા રાજદૂત તરીકે નિયુક્ત!
પશ્ચિમ એશિયાના ખાડી વિસ્તારમાં ચાલી રહેલા ભારે સંઘર્ષ અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટ (Strait of Hormuz) પરના ગંભીર તણાવ વચ્ચે ભારતે એક મહત્વપૂર્ણ કૂટનીતિક પગલું ભર્યું છે. ભારતે ઈરાનમાં પોતાના નવા રાજદૂત તરીકે વરિષ્ઠ રાજદ્વારી વિશ્વેશ નેગીની નિમણૂક કરી છે, જેઓ ટૂંક સમયમાં જ તેહરાનમાં પોતાની નવી જવાબદારી સંભાળશે.
વિદેશ મંત્રાલયની સત્તાવાર જાહેરાત
વિદેશ મંત્રાલય (MEA) દ્વારા સોમવાર, ૦૩ ઓગસ્ટના રોજ જારી કરાયેલા નિવેદનમાં જણાવવામાં આવ્યું હતું કે, “વિશ્વેશ નેગી, જેઓ મંત્રાલયમાં સંયુક્ત સચિવ તરીકે સેવા આપી રહ્યા હતા, તેમને ઇસ્લામિક રિપબ્લિક ઓફ ઈરાનમાં ભારતના આગામી રાજદૂત તરીકે નિયુક્ત કરવામાં આવ્યા છે.” તેઓ રુદ્ર ગૌરવ શ્રેષ્ઠાનું સ્થાન સંભાળશે, જેમની બદલી તુર્કીમાં કરવામાં આવી છે.
કોણ છે વિશ્વેશ નેગી? (કારકિર્દી અને અનુભવ)
૨૦૦૨ બેચના ભારતીય વિદેશ સેવા (IFS) ના વરિષ્ઠ અધિકારી વિશ્વેશ નેગી પાસે આંતરરાષ્ટ્રીય બાબતોનો લાંબો અને સમૃદ્ધ અનુભવ છે:
ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર: તેઓ અગાઉ વિદેશ મંત્રાલયમાં ઈન્ડો-પેસિફિક ક્ષેત્ર સાથે ભારતના સંબંધો સફળતાપૂર્વક સંભાળી ચૂક્યા છે.
સંરક્ષણ મંત્રાલયમાં ભૂમિકા: વિદેશ મંત્રાલયમાં આવતા પહેલા તેમણે સંરક્ષણ મંત્રાલયમાં સંયુક્ત સચિવ (આંતરરાષ્ટ્રીય સહકાર) તરીકે સેવા આપી હતી. આ દરમિયાન તેમણે આર્મેનિયા સાથે સંરક્ષણ ઔદ્યોગિક ભાગીદારી અને લશ્કરી સહયોગ માટેની મહત્વપૂર્ણ વાટાઘાટોમાં ભારતનું નેતૃત્વ કર્યું હતું.
યુએન અને પાકિસ્તાન સાથેના સંબંધો: તેમણે સંયુક્ત રાષ્ટ્ર રાજકીય વિભાગમાં ડિરેક્ટર તરીકે નીતિગત બાબતો સંભાળી છે તેમજ પાકિસ્તાન સાથેના દ્વિપક્ષીય સંબંધો પર પણ કામ કર્યું છે.
ઓશનિયા વિભાગ: પ્રશાંત મહાસાગરના ઓશનિયા વિભાગમાં સંયુક્ત સચિવ તરીકે તેમણે ભારત-પાપુઆ ન્યૂ ગિની વિદેશ કાર્યાલય પરામર્શ જેવી ઉચ્ચ સ્તરીય કૂટનીતિક બેઠકોનું નેતૃત્વ કર્યું હતું.
પશ્ચિમ એશિયાની કટોકટી અને આ નિમણૂકનું મહત્વ
ભારત અને ઈરાન વચ્ચે ગાઢ વ્યૂહાત્મક, આર્થિક અને ઉર્જા સંબંધો રહેલા છે. આ સમયગાળામાં આ નિમણૂક અત્યંત સંવેદનશીલ અને મહત્વપૂર્ણ માનવામાં આવી રહી છે:
વૈશ્વિક પડકારો: પશ્ચિમ એશિયામાં છેલ્લા કેટલાક મહિનાઓથી તણાવ ચરમસીમા પર છે. ખાસ કરીને યુએસ અને ઇઝરાયલના ઈરાન સામેના લશ્કરી પગલાં, યુદ્ધવિરામ ભંગ અને હોર્મુઝ સ્ટ્રેટના વિવાદોએ ઉર્જા પુરવઠો અને વાણિજ્યિક શિપિંગ (Commercial Shipping) પર મોટી ચિંતાઓ ઊભી કરી છે.
ભારતની ભૂમિકા: આ બદલાતી પ્રાદેશિક સુરક્ષા પરિસ્થિતિ વચ્ચે તેહરાન સાથે ભારતના રાજદ્વારી સંબંધોને મજબૂત રાખવા અને ઊર્જા સુરક્ષા જાળવી રાખવાની મોટી જવાબદારી હવે વિશ્વેશ નેગીના શિરે રહેશે. ભારતે હંમેશાં આ ક્ષેત્રમાં શાંતિ અને સ્થિરતા જાળવવા પર ભાર મૂક્યો છે.
