RAM અને SSD બાદ હાર્ડ ડ્રાઇવના ભાવમાં ત્રણ ગણો ઉછાળો: AI તેજી વચ્ચે નવું PC-લેપટોપ ખરીદવું મોંઘું
ડિજિટલ યુગમાં સામાન્ય વપરાશકર્તાઓથી લઈને પ્રોફેશનલ્સ માટે અનિવાર્ય બની ગયેલા કોમ્પ્યુટર અને લેપટોપ માર્કેટ પર ફરી એકવાર મોંઘવારીની જોરદાર અસર જોવા મળી રહી છે. છેલ્લા બે વર્ષથી મેમરી પાર્ટ્સના ઊંચા ભાવોને કારણે ગ્રાહકો પહેલેથી જ પરેશાન હતા, ત્યાં હવે ડેટા સ્ટોરેજના સૌથી મૂળભૂત વિકલ્પ ગણાતી હાર્ડ ડ્રાઇવની કિંમતો પણ આસમાને પહોંચી ગઈ છે. તહેવારોની મોસમ નજીક આવતા જ બજારમાં નવી સિસ્ટમ ખરીદવા કે અપગ્રેડ કરવા માંગતા ગ્રાહકોના આયોજન પર આ ભાવવધારાએ પાણી ફેરવી દીધું છે.
છેલ્લા બે મહિનામાં કિંમતોમાં અચાનક મોટો ઉછાળો
સામાન્ય રીતે બજેટ-ફ્રેન્ડલી ગણાતી સામાન્ય હાર્ડ ડ્રાઇવના ભાવોમાં છેલ્લા બે મહિના દરમિયાન બમણાથી લઈને ત્રણ ગણો વધારો નોંધાયો છે. કિંમતોમાં થયેલા આ ફેરફારને કારણે કોમ્પ્યુટર સેટઅપ કરવાનો કુલ ખર્ચ ઘણો વધી ગયો છે:
| હાર્ડવેર પ્રકાર | અગાઉનો ભાવ | વર્તમાન ભાવ | ભાવ વધારાની સ્થિતિ |
| સામાન્ય હાર્ડ ડ્રાઇવ | ₹4,000 થી ₹5,000 | ₹11,000 થી ₹12,000 | 2 થી 3 ગણો વધારો |
| SSD (સોલિડ સ્ટેટ ડ્રાઇવ) | સામાન્ય સપાટી | વર્ષથી સતત ઊંચા ભાવ | સતત મોંઘવારી |
તહેવારોની સિઝનમાં ગ્રાહકોને મોટો ઝટકો
હાલ દિવાળીની સીઝન નજીક આવી રહી હોવાથી વિવિધ ઈ-કોમર્સ પ્લેટફોર્મ્સ ગ્રાહકોને આકર્ષવા માટે સેલ અને ઓફર્સ રજૂ કરી રહ્યા છે. જોકે, મુખ્ય હાર્ડવેર પાર્ટ્સના ભાવમાં થયેલા આ ધરખમ વધારાને કારણે ઓફર્સનો લાભ પણ સામાન્ય વપરાશકર્તાઓ માટે ફિક્કો પડી રહ્યો છે. શાળા-કોલેજમાં ભણતા વિદ્યાર્થીઓથી લઈને આઈટી તેમજ કોર્પોરેટ સેક્ટરમાં કામ કરતા સિનિયર પ્રોફેશનલ્સ સુધીના તમામ વર્ગ માટે નવું ડિવાઇસ વસાવવું હવે ખિસ્સા પર મોટો બોજ બની ગયું છે.
હાર્ડવેર માર્કેટમાં તબક્કાવાર મોંઘવારી
કોમ્પ્યુટર હાર્ડવેર માર્કેટમાં ભાવવધારાનો આ સિલસિલો એકાએક શરૂ થયો નથી, પરંતુ શ્રેણીબદ્ધ રીતે આગળ વધ્યો છે:
પ્રથમ તબક્કો: ગ્રાફિક્સ કાર્ડ (GPU) અને RAM (મેમરી) ના ભાવોમાં ઉછાળો આવ્યો હતો.
બીજો તબક્કો: છેલ્લા એક વર્ષ દરમિયાન હાઇ-સ્પીડ સ્ટોરેજ ગણાતી SSD ના ભાવ વધ્યા હતા.
ત્રીજો તબક્કો: હવે સસ્તો અને વિશાળ ડેટા સ્ટોરેજનો મુખ્ય સ્ત્રોત ગણાતી હાર્ડ ડ્રાઇવ પણ અચાનક રેકોર્ડ સ્તરે મોંઘી થઈ ગઈ છે.
ભાવ વધારા પાછળ ‘AI ફેક્ટર’ મુખ્ય કારણ
ટેકનિષ્ણાંતોના જણાવ્યા અનુસાર, હાર્ડ ડ્રાઇવની કિંમતોમાં આવેલા આ આંચકાજનક વધારા પાછળ આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સ (AI) નો ઝડપી વિકાસ મુખ્ય પરિબળ છે. AI મોડેલ્સ અને ડેટા પ્રોસેસિંગ દરમિયાન અબજોની સંખ્યામાં વિશાળ ડેટા જનરેટ થાય છે, જેને સંગ્રહિત કરવા માટે વિશ્વભરની મોટી ટેક કંપનીઓ દ્વારા લાખોની સંખ્યામાં હાર્ડ ડ્રાઇવના મોટા બલ્ક ઓર્ડર આપવામાં આવી રહ્યા છે. કોર્પોરેટ ક્ષેત્રમાં ડેટા સ્ટોરેજની માગ અચાનક અનપેક્ષિત સ્તરે વધી જતાં રિટેલ માર્કેટમાં સ્ટોક ઓછો થયો છે અને સામાન્ય ગ્રાહકો માટે ભાવો આસમાને પહોંચી ગયા છે.
આર્ટિફિશિયલ ઇન્ટેલિજન્સના વધતા પ્રભાવને કારણે ગ્લોબલ સ્ટોરેજ માર્કેટમાં મોટું અસંતુલન પેદા થયું છે. જે સામાન્ય હાર્ડ ડ્રાઇવ સામાન્ય નાગરિકો માટે સસ્તા સ્ટોરેજનો ભરોસાપાત્ર વિકલ્પ હતી, તે હવે બલ્ક ખરીદીના દબાણને કારણે ₹11,000 થી ₹12,000 સુધી પહોંચી ગઈ છે. દિવાળીના તહેવારો ટાણે ઊભી થયેલી આ પરિસ્થિતિને પગલે આગામી દિવસોમાં સમગ્ર કોમ્પ્યુટર અને લેપટોપ માર્કેટમાં ગ્રાહકોની ખરીદશક્તિ પર સીધી નકારાત્મક અસર જોવા મળશે.
