ધુરંધરનું ફેમસ પાત્ર – જેલમાં સબડતા ઉઝેર બલોચના ની હત્યાનો પ્રયાસ!
કરાચીના લિયારીમાં ગેંગસ્ટર ઉઝેર બલોચના ઝુબેર પર ગોળીબાર થયો તો રક્તરંજિત ગેંગવોરનો લોહીયાળ ઇતિહાસ ?
કરાચીનો ‘લિયારી’ વિસ્તાર… એક એવો વિસ્તાર જે પાકિસ્તાનનું સૌથી મોટું ક્રાઈમ કેપિટલ ગણાય છે. દાયકાઓ સુધી અહીં લોહીની નદીઓ વહી છે. પરંતુ છેલ્લા કેટલાક વર્ષોથી નિષ્ક્રિય થઇ ગયેલા આ વિસ્તારમાં ગુરુવારે સાંજે ફરી એકવાર બંદૂકો ગુંજી ઉઠી. પાકિસ્તાનના સૌથી કુખ્યાત ગેંગસ્ટર અને પીપલ્સ અમન કમિટીના પૂર્વ વડા ઉઝેર બલોચના સગા ઝુબેર બલોચ પર બાઈક પર આવેલા અજાણ્યા હુમલાખોરોએ આડેધડ ગોળીબાર કર્યો. છાતી અને પેટમાં ગોળીઓ વાગવાથી ઝુબેર ગંભીર હાલતમાં હોસ્પિટલમાં છે. બોલીવુડની સુપરહિટ ફ્રેન્ચાઈઝી ‘ધુરંધર’ની ફિલ્મ સિરીઝ જે ગેંગસ્ટરોની જીવની પરથી બની હતી, તે અસલી દુનિયાના ગેંગસ્ટરોના ગઢમાં હવે ભયાનક અજંપો છવાયો છે.
ગુરુવારે સાંજે ઝુબેર બલોચ સિંગુ લેનમાં પોતાના ઘરની બહાર બેઠો હતો, ત્યારે જ ચહેરા પર રૂમાલ બાંધીને આવેલા બે બાઈક સવારોએ તેના પર ફાયરિંગ શરૂ કરી દીધું. એક દુકાનદારે સામે ફાયરિંગ કરતા હુમલાખોરો નાસી છૂટ્યા, પણ આ ઘટનાએ આખા કરાચી પોલીસ અને ઇન્ટેલિજન્સ એજન્સીઓની ઊંઘ હરામ કરી દીધી છે. કારણ કે આ માત્ર કોઈ અંગત અદાવતનો ગોળીબાર નથી; આ એ ગેંગવોરની ચિનગારી છે જેણે એક સમયે પાકિસ્તાન સરકાર અને લશ્કરને પણ હંફાવી દીધા હતા.
આ પણ વાંચો: બંગાળના મુખ્યમંત્રીની હત્યાનું કાવતરું; જૈશનો આતંકી ઝડપાયો
આ ઘટનાને સમજવા માટે આપણે લિયારીના એ લોહીયાળ ઇતિહાસને યાદ કરવો પડે.
લિયારીનો કાળો ઇતિહાસ: ડ્રગ્સ, રાજકારણ અને ‘રહેમાન ડકૈત’
કરાચીનો લિયારી વિસ્તાર મૂળ બલોચ અને સિંધી વસ્તી ધરાવતો ગીચ વિસ્તાર છે. ૧૯૯૦ ના દાયકામાં અહીં ડ્રગ્સ અને ખંડણીનો કારોબાર ફૂલ્યો-ફાલ્યો. આ સમય દરમિયાન બે મોટા ગેંગસ્ટરો ઉભરી આવ્યા—એક હતો રહેમાન ડકૈત અને બીજો હતો અરશદ પપ્પુ.
રહેમાન ડકૈત પોતાની જાતને લિયારીનો ‘રોબિન હૂડ’ ગણાવતો હતો. તેણે ‘પીપલ્સ અમન કમિટી’ (PAC) નામની એક સંસ્થા બનાવી, જેને પાકિસ્તાન પીપલ્સ પાર્ટી (PPP) જેવી મોટી રાજકીય પાર્ટીઓનું છૂપું સમર્થન હતું. બીજી તરફ અરશદ પપ્પુની ગેંગ હતી. આ બંને ગેંગ વચ્ચે લિયારીના રસ્તાઓ પર દાયકાઓ સુધી ખૂની ખેલ ખેલાયો. ૨૦૦૯ માં પોલીસે રહેમાન ડકૈતનું એન્કાઉન્ટર કરી નાખ્યું. અને અહીંથી એન્ટ્રી થઈ રહેમાનના પિતરાઈ —ઉઝેર બલોચની!
ઉઝેર બલોચનો આતંક અને અરશદ પપ્પુનું ભયાનક મોત
ઉઝેર બલોચે રહેમાન ડકૈતના મોત પછી PAC ની કમાન સંભાળી. ૨૦૦૩ માં અરશદ પપ્પુએ ઉઝેરના પિતાનું અપહરણ કરીને તેમની ઘાતકી હત્યા કરી હતી. પિતાના મોતનો બદલો લેવા ઉઝેર આંધળો થયો હતો. ૨૦૧૩ માં ઉઝેરની ગેંગે અરશદ પપ્પુ અને તેના નું અપહરણ કર્યું.
અંડરવર્લ્ડના ઇતિહાસમાં નોંધાયેલી સૌથી ક્રૂર ઘટનાઓમાંની એક ઘટના અહીં ઘટી. ઉઝેર અને તેના સાથીઓએ અરશદ પપ્પુનું માથું ધડથી અલગ કરી દીધું, અને તેના કપાયેલા માથા સાથે લિયારીના રસ્તાઓ પર ફૂટબોલ રમ્યા! ત્યારબાદ લાશના ટુકડા કરીને તેને સળગાવી દેવાઈ અને રાખને ગટરમાં વહાવી દીધી. આ ભયાનકતા પછી લિયારી પર ઉઝેર બલોચનું એકહથ્થુ શાસન સ્થપાઈ ગયું. (આ બધું આપણે ધુરંધરના બંને ભાગોમાં જોયુ છે.)
‘ઓપરેશન લિયારી’ અને ઈરાન કનેક્શન
જ્યારે ઉઝેર બલોચ પાકિસ્તાનની સરકાર કરતા પણ મોટો થવાના મનસુબા રાખવા માંડ્યો, ત્યારે ૨૦૧૩ માં પાકિસ્તાન રેન્જર્સે ‘ઓપરેશન લિયારી’ શરૂ કર્યું. સેના અને પોલીસના સંયુક્ત ઓપરેશનમાં લિયારીના ખૂણે-ખૂણેથી ગેંગસ્ટરોને વીણી-વીણીને મારવામાં આવ્યા.
પોલીસથી બચવા ઉઝેર બલોચ નકલી પાસપોર્ટ પર ઈરાન અને દુબઈ ભાગી ગયો. ૨૦૧૬ માં તેની ધરપકડ થઈ. તેના પર પાકિસ્તાનની મિલિટરી સિક્રેટ્સ (લશ્કરી ગુપ્ત માહિતી) ઈરાનની જાસૂસી સંસ્થાઓને આપવાનો રાજદ્રોહનો કેસ ચાલ્યો અને ૨૦૨૦ માં મિલિટરી કોર્ટે તેને જાસૂસી (Espionage) ના ગુનામાં ૧૨ વર્ષની સજા ફટકારી. આજે ઉઝેર જેલના સળિયા પાછળ છે, અને તેનો ઝુબેર (જે પોતે ૨૦૧૨ માં અનેક ગુનાઓમાં પકડાઈને ગયા વર્ષે જ છૂટ્યો હતો) અત્યારે રાજકીય માહોલ જમાવવાની કોશિશ કરી રહ્યો હતો.
તો અત્યારે ગોળીબાર કોણે કર્યો? ભવિષ્યનો ભય!
ગુરુવારે ઝુબેર પર થયેલા હુમલા પાછળ પોલીસ બે મુખ્ય એંગલ તપાસી રહી છે. પહેલો એંગલ કોઈ જૂની અંગત અદાવતનો હોઈ શકે. પરંતુ બીજો અને સૌથી ડરામણો એંગલ એ છે કે—શું લિયારીમાં ફરીથી ગેંગવોર શરૂ થઈ છે?
સ્થાનિક સામાજિક કાર્યકરોમાં એક મોટી અફવા ફેલાઈ છે કે તાજેતરમાં યુએસ-ઈરાન વચ્ચેના તણાવ અને યુદ્ધની પરિસ્થિતિને કારણે, જે ગેંગસ્ટરો ઈરાન અને દુબઈમાં સંતાઈને બેઠા હતા, તેઓ હવે પાછા કરાચી (લિયારી) ફરી રહ્યા છે! જો આ વાત સાચી હોય, તો ઉઝેર બલોચના જેલમાં ગયા પછી ખાલી પડેલી ‘ડોન’ ની ખુરશી પર કબ્જો જમાવવા માટે આ જૂના દુશ્મનો પરત ફર્યા હોઈ શકે છે. ઝુબેર પરનો હુમલો એ ઉઝેરની ગેંગને કાયમ માટે ખતમ કરી દેવાનો પ્રયાસ હોઈ શકે.
લિયારીના લોકોએ ૨૦૧૫ પછી માંડ શાંતિનો શ્વાસ લીધો હતો. ફૂટબોલ માટે પ્રખ્યાત આ વિસ્તારના યુવાનો રમતગમત અને શિક્ષણ તરફ વળ્યા હતા. પરંતુ ઝુબેર બલોચ પરની આ હત્યાના પ્રયાસે સાબિત કરી દીધું છે કે માફિયાઓનો ઇતિહાસ ક્યારેય મરતો નથી, તે માત્ર થોડા સમય માટે ઊંઘી જાય છે. જો પાકિસ્તાન સરકારે તાત્કાલિક આ ‘સ્લીપર સેલ્સ’ને નહીં કચડ્યા, તો લિયારીની સાંકડી ગલીઓમાં ફરી એકવાર ગોળીઓનો અવાજ ફૂટબોલના અવાજને દબાવી દેશે. આ ગોળીબાર એ માત્ર એક વ્યક્તિ પરનો હુમલો નથી, આ કરાચીમાં આવનારા ભયાનક રક્તપાતની પ્રથમ ચેતવણી છે!
પોલિટીકલ કઠપૂતળી: એક સમય એવો હતો જ્યારે પાકિસ્તાનની મોટી રાજકીય પાર્ટીઓના નેતાઓ ઉઝેર બલોચના ઘરે હાજરી પુરાવવા જતા હતા. લિયારીના વોટબેંક પર ઉઝેરની એટલી પકડ હતી કે તે જે રાજકીય પક્ષને કહે, આખો વિસ્તાર તેને જ મત આપતો હતો.
ઈરાનની ડ્યુઅલ સિટિઝનશિપ: પાકિસ્તાનનો આ ગેંગસ્ટર વાસ્તવમાં ઈરાન સાથે બહુ ગાઢ પારિવારિક સંબંધો ધરાવતો હતો. તેની પાસે ઈરાનનો પાસપોર્ટ અને નેશનલ આઈડેન્ટિટી કાર્ડ પણ હતા. પાકિસ્તાનની સેનાનો દાવો છે કે ઉઝેરે પાકિસ્તાની સુરક્ષા દળોની ગુપ્ત માહિતી ઈરાનની ઇન્ટેલિજન્સને વેચી હતી.
સ્ટાઈલ અને ગ્લેમરનો શોખીન: ‘ધુરંધર ૨’ ફિલ્મમાં ઉઝેર બલોચના પાત્રને મોંઘી ઘડિયાળો પહેરતો બતાવાયો છે તે કોઈ કાલ્પનિક વાત નથી. અસલ જિંદગીમાં ઉઝેર મોંઘીદાટ G-Shock અને લક્ઝરી બ્રાન્ડ્સનો શોખીન હતો. અપહરણ અને ખંડણીના અબજો રૂપિયા તે આવી જ અય્યાશીમાં ઉડાવતો હતો.
