ડેરી સિવાયના અવેજી ઉત્પાદનો માટે ‘પનીર’ શબ્દના ઉપયોગ પર પ્રતિબંધનો પ્રસ્તાવ: FSSAI એ ગ્રાહકોને છેતરાતા અટકાવવા નિયમો કડક કર્યા

બજારમાં અસલી અને પરંપરાગત ડેરી ઉત્પાદનોના નામે વેચાતા કૃત્રિમ કે અવેજી ખાદ્યપદાર્થો સામે ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ ઓથોરિટી ઓફ ઈન્ડિયા (FSSAI) દ્વારા કડક વલણ અખત્યાર કરવામાં આવ્યું છે. શાકાહારી ભોજનમાં અત્યંત લોકપ્રિય એવા પનીર અને ચીઝના નામે ગ્રાહકો સાથે થતી છેતરપિંડી રોકવા નિયમનકારી તંત્ર સક્રિય બન્યું છે. ગ્રાહકો જે ખોરાક ખરીદે છે કે આરોગે છે તેની સાચી પ્રકૃતિ, બનાવટ અને ગુણવત્તા સ્પષ્ટપણે જાણી શકે તે હેતુથી FSSAI એ એનાલોગ (અવેજી) ઉત્પાદનો પર ‘પનીર’ કે ‘ચીઝ’ જેવા શબ્દોના ઉપયોગ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકતો સુધારો પ્રસ્તાવિત કર્યો છે.

ગ્રાહકોને ગેરમાર્ગે દોરતી પ્રવૃત્તિ અટકાવવા કાયદાકીય સુધારો

FSSAI દ્વારા જારી કરાયેલા સત્તાવાર જાહેરનામા અનુસાર, ખાદ્ય ઉત્પાદનની વાસ્તવિક બનાવટ અને રચના અંગે સામાન્ય ગ્રાહકો ભ્રમિત ન થાય તે સુનિશ્ચિત કરવા આ પગલું લેવાયું છે. નવા નિયમન હેઠળ ડેરી-આધારિત કુદરતી દૂધમાંથી ન બનતા હોય તેવા કૃત્રિમ અવેજી ઉત્પાદનોને હવે બજારમાં ‘પનીર’ તરીકે બનાવી કે વેચી શકાશે નહીં. ‘ડેરી સંદર્ભમાં એનાલોગ’ શ્રેણી હેઠળ અગાઉથી નોંધણી ધરાવતા કે લાયસન્સ મેળવેલા તમામ એકમોએ પોતાના ઉત્પાદનના નામકરણ, બ્રાન્ડિંગ, માર્કેટિંગ તેમજ લેબલિંગમાંથી ‘પનીર’ શબ્દ સદંતર દૂર કરવો પડશે.

હોટલ, રેસ્ટોરન્ટ અને કેટરિંગ ક્ષેત્ર પર સીધી અસર

આ પ્રસ્તાવિત સુધારાના અમલથી દેશભરના ફૂડ બિઝનેસ ઓપરેટરો (FBOs) પર મોટી અસર પડશે. ખાસ કરીને હોટલો, રેસ્ટોરન્ટો અને પ્રસંગોમાં કેટરિંગ સેવા આપતા ધંધાર્થીઓ જેઓ શુદ્ધ ડેરી પનીર કે ચીઝના બદલે સસ્તા પામ ઓઈલ કે વનસ્પતિ ફેટમાંથી બનેલા એનાલોગ પનીરનો ઉપયોગ કરતા હતા, તેમણે હવે ગ્રાહકો સમક્ષ પારદર્શિતા રાખવી પડશે. ખાદ્ય વ્યવસાયીઓએ ગ્રાહક સમક્ષ પનીરના અવેજીનો ઉપયોગ સ્પષ્ટપણે સ્વીકારવો પડશે અને તેને ડેરી પનીર તરીકે ખપાવી શકાશે નહીં.

આ પણ વાંચો: પંચમહાલમાં સ્વનિર્ભર શાળા સંચાલકો લડાયક મૂડમાં: પડતર પ્રશ્નો મામલે અધિક કલેક્ટરને આવેદનપત્ર આપી શૈક્ષણિક કાર્ય ઠપ્પ કરવાની આપી ચેતવણી

મેનુ કાર્ડ અને પેકેજિંગ પર ફરજિયાત જાહેરાત કરવી પડશે

નવા નિયમો મુજબ, ફૂડ સેફ્ટી એન્ડ સ્ટાન્ડર્ડ્સ (લેબલિંગ અને ડિસ્પ્લે) રેગ્યુલેશન્સનું પાલન તમામ એકમો માટે ફરજિયાત બનાવાયું છે. રેસ્ટોરન્ટ કે ખાણીપીણીની દુકાનોએ પોતાના મેનુ કાર્ડ, ડિસ્પ્લે બોર્ડ તેમજ ઉત્પાદનના પેકિંગ લેબલ્સ પર આ માહિતી સ્પષ્ટ અને વાંચી શકાય તેવા અક્ષરોમાં દર્શાવવી પડશે. ગ્રાહક જ્યારે વાનગીનો ઓર્ડર આપે ત્યારે તેને સ્પષ્ટ ખબર હોવી જોઈએ કે પીરસવામાં આવી રહેલું ઉત્પાદન અસલી ડેરી પનીર છે કે તેનું એનાલોગ સબસ્ટિટ્યૂટ.

ખાદ્યતેલ અને વનસ્પતિ ફેટમાંથી બનતા કૃત્રિમ પનીરને ડેરી પનીર તરીકે વેચવાના વધતા જતા ચલણ વચ્ચે FSSAI નો આ નિર્ણય ગ્રાહક સુરક્ષા અને પારદર્શિતા માટે અત્યંત મહત્વનો સાબિત થશે. બહાર જમતી વખતે કે બજારમાંથી પેક્ડ ફૂડ ખરીદતી વખતે નાગરિકો સ્વાસ્થ્ય સાથે સમાધાન ન કરે અને તેમને પોતાના પૈસાનું સાચું મૂલ્ય મળે તે માટે આ કડક લેબલિંગ નિયમો આવકારદાયક છે. આ સુધારાના અમલથી ખાદ્યપદાર્થોના લેબલિંગમાં નૈતિકતા વધશે અને છેતરપિંડી આચરતા વેપારીઓ સામે કાયદાનો ગાળિયો વધુ મજબૂત થશે.