યુપી વિધાનસભા ચૂંટણી 2027: સપા-કોંગ્રેસ ગઠબંધનમાં બેઠકોની વહેંચણી મામલે પેચ ફસાયો, નાના પક્ષો પણ સક્રિય

ઉત્તર પ્રદેશમાં વર્ષ 2027ની વિધાનસભા ચૂંટણીને હજુ સમય બાકી છે, પરંતુ વિપક્ષી ગઠબંધનમાં અત્યારથી જ બેઠકોની વહેંચણી (સીટ શેરિંગ) અંગે ખેંચતાણ શરૂ થઈ ગઈ છે. લોકસભા ચૂંટણીમાં સાથે લડીને સફળતા મેળવનાર સમાજવાદી પાર્ટી અને કોંગ્રેસ ભવિષ્યમાં પણ ગઠબંધન જાળવી રાખવાના સંકેતો આપી રહ્યા છે, પરંતુ બેઠકોની ફાળવણીના આંકડા પર બંને પક્ષો વચ્ચે મોટો તફાવત જોવા મળી રહ્યો છે. આ ઉપરાંત પ્રાદેશિક પ્રભાવ ધરાવતા નાના પક્ષો પણ પોતાની રાજકીય હાજરી મજબૂત કરવા માટે મોરચો માંડી રહ્યા છે, જેના કારણે યુપીના રાજકારણમાં ગરમાવો આવી ગયો છે.

કોંગ્રેસની 200 બેઠકોની માંગ અને સપાની સાવચેતી

રાજ્યની કુલ 403 વિધાનસભા બેઠકોમાંથી કોંગ્રેસે લગભગ અડધો હિસ્સો એટલે કે 200 બેઠકો પર ચૂંટણી લડવાની ઈચ્છા દર્શાવી છે. કોંગ્રેસના યુપી પ્રભારી રાજેન્દ્ર પાલ ગૌતમે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે પાર્ટી ગઠબંધનમાં “સમાન સન્માન અને સમાન હિસ્સો” ઈચ્છે છે. જોકે, સમાજવાદી પાર્ટી આ માંગ સ્વીકારવાના મૂડમાં દેખાતી નથી. સપા કેમ્પમાંથી કોંગ્રેસને માત્ર 50 આસપાસ બેઠકો આપવાની ચર્ચા સામે આવી છે.

સપા સાંસદ શિવપાલ સિંહ પટેલે 2024ની લોકસભા ચૂંટણીના પરિણામો યાદ અપાવતા જણાવ્યું હતું કે સમાજવાદી પાર્ટીએ 37 બેઠકો જીતીને ઉત્કૃષ્ટ પ્રદર્શન કર્યું હતું અને કોંગ્રેસના ઉમેદવારોને સપાના મતોથી સીધો ફાયદો થયો હતો. તેથી સપા નેતૃત્વનું માનવું છે કે કોંગ્રેસે વાસ્તવિકતા સ્વીકારી 50થી વધુ બેઠકોની અપેક્ષા રાખવી જોઈએ નહીં.

બેઠકોની સંભવિત વહેંચણી અને વિવિધ પક્ષોની માંગ

વિપક્ષી મોરચામાં સામેલ મુખ્ય અને નાના પક્ષો વચ્ચે ચાલી રહેલી વાટાઘાટો મુજબ બેઠકોની સ્થિતિ આ મુજબ જોવા મળી રહી છે:

નાના પક્ષોનો કોંગ્રેસ તરફ ઝુકાવ અને ભાજપ જેવી વ્યૂહરચના

અખિલેશ યાદવ નાના પક્ષો સાથે સીધા જોડાણથી અમુક હદે અંતર જાળવી રહ્યા છે, ત્યારે કોંગ્રેસ વિવિધ સામાજિક વર્ગો અને ઓબીસી સમુદાયોનું પ્રતિનિધિત્વ કરતા દળોને સાથે લાવવાની રણનીતિ અપનાવી રહી છે. 2022ની ચૂંટણીમાં સક્રિય રહેલા ભાગીદારી મોરચા સાથે જોડાયેલા નેતાઓ, જેવા કે ઓબીસી ચૌહાણ સમુદાયના સંજય ચૌહાણ અને અપના દળ (સામ્યવાદી)ના પંકજ નિરંજન, કોંગ્રેસ નેતૃત્વના સંપર્કમાં છે. રાજકીય વિશ્લેષકો આ રણનીતિને 2017માં ભાજપે અપનાવેલા નાના સામાજિક સમૂહોના એકત્રીકરણના મોડેલ સાથે સરખાવી રહ્યા છે.

આ પણ વાંચો: દિલ્હી-NCRમાં મહિલા સુરક્ષા મુદ્દે સુપ્રીમ કોર્ટ લાલઘૂમ: રાત્રે 10 વાગ્યે પણ સલામતી સુનિશ્ચિત કરવા આદેશ

સ્વામી પ્રસાદ મૌર્યની શરત અને કોંગ્રેસનું વલણ

અપની જનતા પાર્ટીના વડા સ્વામી પ્રસાદ મૌર્યએ પણ વિપક્ષી મોરચામાં આશરે એક ડઝન બેઠકોની માંગ કરી છે. તેઓ પોતાના પક્ષના ચૂંટણી ચિહ્ન પર ઉમેદવારો ઉતારવા માંગે છે. બીજી તરફ, અખિલેશ યાદવે માત્ર જીતી શકે તેવા ઉમેદવારોને જ મેદાનમાં ઉતારવા પર ભાર મૂક્યો હોવાથી કોંગ્રેસ મૌર્યને કોંગ્રેસના પંજાના પ્રતીક પર ચૂંટણી લડવા માટે સમજાવવાના પ્રયાસો કરી રહી છે.

ઓવૈસીનો પ્રસ્તાવ અને વિપક્ષી સમીકરણ

ઓલ ઈન્ડિયા મજલિસ-એ-ઇત્તેહાદુલ મુસ્લિમીન (AIMIM)ના વડા અસદુદ્દીન ઓવૈસીએ પણ ભાજપ વિરુદ્ધ એકસાથે આવવા માટે ગઠબંધનનો સંકેત આપ્યો છે. તેમણે શ્રાવસ્તીમાં જાહેરાત કરી હતી કે તેઓ ચૂંટણી જોડાણ માટે તૈયાર છે. જોકે, હાલમાં સપા કે કોંગ્રેસે તેમને ગઠબંધનમાં સામેલ કરવા અંગે કોઈ સત્તાવાર પુષ્ટિ કરી નથી અને અખિલેશ યાદવે માત્ર હાલના સપા-કોંગ્રેસ જોડાણને આગળ ધપાવવાની વાત કરી છે.

ઉત્તર પ્રદેશમાં 2027ની ચૂંટણી અગાઉ સપા અને કોંગ્રેસ વચ્ચેની આ બેઠક વહેંચણી આગામી દિવસોમાં મોટો રાજકીય મુદ્દો બનશે. એક તરફ કોંગ્રેસ પોતાનો પરંપરાગત જનાધાર પાછો મેળવવા વધુ બેઠકો અને નાના પક્ષોનો સહારો લઈ રહી છે, તો બીજી તરફ સમાજવાદી પાર્ટી પોતાના જમીની પ્રભાવના આધારે મોટો હિસ્સો જાળવી રાખવા મક્કમ છે. ચૂંટણી નજીક આવતાં આ બેઠકોની ખેંચતાણ કયા સમાધાન પર પહોંચે છે તેના પર જ ઉત્તર પ્રદેશમાં ભાજપ વિરોધી ગઠબંધનની મજબૂતીનો આધાર રહેશે.