નેપાળમાં પૂર અને ભૂસ્ખલનથી 1200થી વધુના મોત, 4000 લાપતા!
કુદરત જ્યારે પોતાનું વિકરાળ સ્વરૂપ ધારણ કરે છે, ત્યારે પર્વતો અને નદીઓ પણ પળભરમાં મોતનું તાંડવ રચવા લાગે છે. નેપાળ અને તિબેટ સરહદે સર્જાયેલા વિનાશક પૂર અને ભૂસ્ખલને સમગ્ર દક્ષિણ એશિયાને હચમચાવી દીધું છે, જ્યાં મોતનો આંકડો જોઈને સૌ કોઈ સ્તબ્ધ થઈ ગયા છે.
નેપાળમાં પૂર અને ભૂસ્ખલનનું ભયાનક તાંડવ
નેપાળ અને તિબેટ સરહદ પર ત્રાટકેલા પ્રલયકારી પૂર અને ભૂસ્ખલનને કારણે નેપાળમાં અભૂતપૂર્વ તારાજી સર્જાઈ છે. આ ભયાનક હોનારતમાં અત્યાર સુધીમાં 1,200થી વધુ લોકોએ પોતાના પ્રાણ ગુમાવ્યા છે, જ્યારે 4,000થી વધુ લોકો હજુ પણ લાપતા છે. કાટમાળ વચ્ચે સેના, પોલીસ અને સ્થાનિક નાગરિકો પોતાના ગુમ થયેલા સ્વજનોને શોધવા માટે સતત મથામણ કરી રહ્યા છે.
હોસ્પિટલો બહાર કરુણ દ્રશ્યો અને અજાણ્યા મૃતદેહો
રાજધાની કાઠમંડુની સૌથી મોટી ત્રિભુવન હોસ્પિટલ બહાર હૃદયદ્રાવક દ્રશ્યો સર્જાયા છે. હોસ્પિટલની દીવાલો અને દોરડાઓ પર લાપતા સ્વજનોના ફોટોગ્રાફ્સ લગાડવામાં આવ્યા છે. પૂરના અઠવાડિયા પછી પણ સ્થિતિ એટલી વિકટ છે કે મૃતદેહોના ફિંગરપ્રિન્ટ્સ કે ઓળખચિહ્નો લેવા પણ મુશ્કેલ બન્યા છે. એકલી ત્રિભુવન હોસ્પિટલમાં જ 161થી વધુ એવા મૃતદેહો છે જેમની ઓળખ હજુ સુધી થઈ શકી નથી.
આ પણ વાંચો: RTE હેઠળ 78,000 બાળકોને સહાય, પણ હજુ 7,100 વંચિત!
રોગચાળો અટકાવવા અસ્થાયી દફનવિધિ અને સાંકેતિક અંતિમ સંસ્કાર
મુખ્યત્વે હિંદુ બહુમતી ધરાવતા નેપાળમાં સામાન્ય રીતે અગ્નિસંસ્કારની પરંપરા છે, પરંતુ ચેપ અને રોગચાળો ફેલાતો અટકાવવા માટે કાઠમંડુના ઉત્તરીય જિલ્લાઓમાં મૃતદેહોને અસ્થાયી રૂપે દફનાવવાની ફરજ પડી છે. ભવિષ્યમાં ડીએનએ (DNA) મેચિંગ થઈ શકે તે માટે ચોક્કસ નંબરો સાથે મૃતદેહોને દફનાવાયા છે. બીજી તરફ, સ્વજનોના પરત ફરવાની આશા છોડીને કેટલાક વિસ્તારોમાં ઘાસના પૂતળા બનાવીને સાંકેતિક અંતિમ સંસ્કાર કરવામાં આવી રહ્યા છે.
આંતરરાષ્ટ્રીય મંચ પર ‘ક્લાઇમેટ જસ્ટિસ’ની કડક માંગ
આ ભયાનક સંકટ વચ્ચે નેપાળે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે અમીર દેશો પાસે ‘ક્લાઇમેટ જસ્ટિસ’ (આબોહવાકીય ન્યાય) ની માંગ જોરશોરથી ઉઠાવી છે. નેપાળના વિદેશ મંત્રી શિશિર ખનાલે સ્પષ્ટ કર્યું છે કે તેમના દેશ પર એવું વૈશ્વિક સંકટ તોળાયું છે જેની પાછળ ચીન, અમેરિકા અને ભારત જેવા મોટા દેશોનું કાર્બન ઉત્સર્જન જવાબદાર છે, જ્યારે નેપાળનો હિસ્સો નગણ્ય છે છતાં તે ભારે કિંમત ચૂકવી રહ્યો છે.
2 અબજ લોકોના અસ્તિત્વ સામે ખતરો
નેપાળના નાણા મંત્રાલયે સત્તાવાર રીતે આબોહવા વળતર (Climate Compensation) નો દાવો મોકલ્યો છે. સરકારે ચેતવણી ઉચ્ચારી છે કે જો હિમાલયના ગ્લેશિયરો આ જ ઝડપે પીગળતા રહેશે, તો નદીઓ પર નિર્ભર દક્ષિણ એશિયાના 2 અબજથી વધુ લોકોનું અસ્તિત્વ ગંભીર જળ સંકટમાં મુકાઈ જશે.
આમ, નેપાળની આ હોનારત માત્ર એક કુદરતી આપત્તિ નથી, પરંતુ ગ્લોબલ વોર્મિંગના કારણે સમગ્ર માનવજાત સામે ઊભેલા ભયાનક ખતરાની ચેતવણી છે. લાખો લોકોની જિંદગી અને અસ્તિત્વ બચાવવા માટે હવે આંતરરાષ્ટ્રીય સમુદાયે ગંભીરતાથી આગળ આવવું અનિવાર્ય બની ગયું છે.
