ચાઈલ્ડ પોર્નોગ્રાફી જોવી અને ડાઉનલોડ કરવી POCSO હેઠળ અપરાધ : સુપ્રીમ કોર્ટનો ઐતિહાસિક ચુકાદો

ચાઈલ્ડ પોર્નોગ્રાફી પર સુપ્રીમ કોર્ટે ઐતિહાસિક ચુકાદો આપ્યો છે. હવે ચાઈલ્ડ પોર્નોગ્રાફી ડાઉનલોડ કરવી અને જોવી એ પણ POCSO હેઠળ ગુનો ગણાશે. સુપ્રીમ કોર્ટે આ મામલામાં મદ્રાસ હાઈકોર્ટના નિર્ણયને રદ કરી દીધો છે. સર્વોચ્ચ અદાલતે કેન્દ્ર સરકારને બાળ જાતીય શોષણ અને દુરુપયોગની સામગ્રી સાથે બાળ પોર્નોગ્રાફીને બદલવા માટે વટહુકમ બહાર પાડવાની પણ વિનંતી કરી હતી અને તમામ હાઈકોર્ટને ચાઈલ્ડ પોર્નોગ્રાફી શબ્દનો ઉપયોગ ન કરવા પણ જણાવ્યું હતું.

સુપ્રીમ કોર્ટમાં આ કેસની સુનાવણી ચીફ જસ્ટિસ ડીવાય ચંદ્રચુડ, જસ્ટિસ જેબી પારડી વાલા અને જસ્ટિસ મનોજ મિશ્રાની બેંચ દ્વારા કરવામાં આવી હતી. કોર્ટે કેન્દ્ર સરકારને ચાઈલ્ડ પોર્નોગ્રાફીની જગ્યાએ ‘બાળ જાતીય શોષણ અને દુર્વ્યવહાર સામગ્રી’ શબ્દનો ઉપયોગ કરવા જણાવ્યું હતું.

જસ્ટિસ જેબી પારડીવાલાએ સર્વસંમતિથી નિર્ણય આપતા મદ્રાસ હાઈકોર્ટના નિર્ણય વિશે કહ્યું કે તમે આદેશમાં ભૂલ કરી છે. આથી અમે હાઇકોર્ટના આદેશને રદ કરીએ છીએ અને કેસ પાછો સેશન્સ કોર્ટમાં મોકલીએ છીએ. વાસ્તવમાં, મદ્રાસ હાઈકોર્ટે તેના નિર્ણયમાં કહ્યું હતું કે માત્ર બાળ-સંબંધિત પોર્નોગ્રાફી ડાઉનલોડ કરવી અથવા જોવી એ POCSO એક્ટ અથવા IT એક્ટ હેઠળના ગુનાના દાયરામાં નથી આવતું.

તેના આધારે મદ્રાસ હાઈકોર્ટે મોબાઈલ ફોનમાં ચાઈલ્ડ પોર્નોગ્રાફી સામગ્રી રાખવાના આરોપમાં એક વ્યક્તિ વિરુદ્ધ ચાલી રહેલા કેસને રદ કર્યો હતો. તમને જણાવી દઈએ કે મદ્રાસ હાઈકોર્ટના નિર્ણય વિરુદ્ધ બાળકોના અધિકારો માટે કામ કરતી ઘણી સંસ્થાઓએ સુપ્રીમ કોર્ટનો સંપર્ક કર્યો હતો.

કોર્ટે કહ્યું કે સંસદે ‘ચાઈલ્ડ પોર્નોગ્રાફી’ શબ્દને ‘બાળ જાતીય શોષણ અને દુર્વ્યવહાર સામગ્રી’ (CSEAM) શબ્દો સાથે બદલવાના ઉદ્દેશ્ય સાથે POCSOમાં સુધારો લાવવા અંગે ગંભીરતાથી વિચાર કરવો જોઈએ. જેથી આવા ગુનાઓની વાસ્તવિકતા વધુ સચોટ રીતે દર્શાવી શકાય. કોર્ટે કહ્યું કે આ કલમો હેઠળ પુરુષોને એક્ટસ રીયુસ દ્વારા નક્કી કરવા જોઈએ. તે જોવું જોઈએ કે વસ્તુ કેવી રીતે સંગ્રહિત અથવા દૂર કરવામાં આવી હતી. આવી સામગ્રી શેર કરવાનો આરોપીનો ઈરાદો હોવો જોઈએ.

ભારતમાં પોર્ન વીડિયો જોવા અંગેના કાયદા શું છે ?

ભારતમાં પોર્ન ઓનલાઈન જોવું ગેરકાયદેસર નથી, પરંતુ ઈન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજી એક્ટ 2000 પોર્ન વીડિયોના નિર્માણ, પ્રકાશન અને પ્રસારણ પર પ્રતિબંધ મૂકે છે.

ઈન્ફોર્મેશન ટેક્નોલોજી એક્ટ 2000ની કલમ 67 અને 67Aમાં આવા ગુના કરનારાઓને 5 લાખ રૂપિયા સુધીના દંડની સાથે 3 વર્ષની જેલની જોગવાઈ પણ છે.

આ સિવાય આને લગતા ગુનાઓને રોકવા માટે IPCની કલમ 292, 293, 500, 506માં કાયદાકીય જોગવાઈઓ પણ કરવામાં આવી છે. ચાઇલ્ડ પોર્નોગ્રાફીના કિસ્સામાં, POCSO કાયદા હેઠળ કાર્યવાહી કરવામાં આવે છે.