સાઉદીએ વિક્રમ સર્જ્યો: એક વર્ષમાં 356 લોકોને ફાંસીના માંચડે લટકાવ્યા, મૃત્યુદંડ પામેલા મોટાભાગના ગુનેગારો વિદેશના

સાઉદી અરેબિયામાં વર્ષ 2025 દરમિયાન મૃત્યુદંડની સંખ્યાએ અત્યાર સુધીનો સર્વોચ્ચ આંકડો સ્પર્શ્યો છે. સત્તાવાર આંકડાઓ અનુસાર, એક જ વર્ષમાં કુલ 356 લોકોને ફાંસી આપવામાં આવી, જે દેશના ઇતિહાસમાં એક વર્ષમાં થયેલી સૌથી વધુ ફાંસીઓનો રેકોર્ડ છે. અગાઉ 2024માં 338 ફાંસીઓ આપવામાં આવી હતી, એટલે કે સતત બીજા વર્ષે સાઉદી અરેબિયાએ પોતાનો જ રેકોર્ડ તોડ્યો છે.

વિશ્લેષકોના મતે, ફાંસીઓમાં થયેલા આ ભારે વધારાનું મુખ્ય કારણ સાઉદી સરકાર દ્વારા ચલાવવામાં આવી રહેલી ‘નશીલા પદાર્થો સામેની લડત’ (War on Drugs) છે. સત્તાવાર આંકડાઓ જણાવે છે કે 2025માં જ 243 લોકોને ડ્રગ્સ સંબંધિત ગુનાઓમાં મૃત્યુદંડ આપવામાં આવ્યો. નોંધપાત્ર બાબત એ છે કે આમાંથી ઘણા આરોપીઓની ધરપકડ અગાઉના વર્ષોમાં થઈ હતી, પરંતુ લાંબી કાનૂની પ્રક્રિયા અને અપીલો બાદ હવે સજા અમલમાં મૂકાઈ છે.

સાઉદી અરેબિયાએ વર્ષ 2022ના અંતમાં નશીલા પદાર્થોના ગુનાઓમાં મૃત્યુદંડ ફરી શરૂ કર્યો હતો. તે પહેલાં લગભગ ત્રણ વર્ષ સુધી આવા ગુનાઓમાં ફાંસીની સજા સ્થગિત રાખવામાં આવી હતી. ત્યાર બાદ સરકાર દ્વારા સરહદો અને હાઇવે પર પોલીસ ચેકપોસ્ટ્સ વધારવામાં આવી, જ્યાંથી કરોડો નશીલી ગોળીઓ જપ્ત કરવામાં આવી હોવાના દાવા કરવામાં આવે છે અને મોટી સંખ્યામાં તસ્કરોને પકડવામાં આવ્યા છે.

આ પણ વાંચો :સિનિ. IPS શમશેરસિંઘ બેક ટુ હોમ રાજ્યના DGP બનાવાશે? ભારે કુતુહલ સાથે ઇંતજાર

સાઉદી અરેબિયા ફેનેથિલાઇન નામના પ્રતિબંધિત સ્ટિમ્યુલન્ટનું એક મોટું બજાર માનવામાં આવે છે, જે ‘કૅપ્ટાગોન’ તરીકે ઓળખાય છે. સત્તાવાળાઓ કહે છે કે નશીલા પદાર્થો સમાજ અને યુવાનો માટે ગંભીર ખતરો હોવાથી કડક પગલાં અનિવાર્ય છે.
આંકડાઓ દર્શાવે છે કે ડ્રગ્સ સંબંધિત ગુનાઓમાં ફાંસી પામેલા મોટાભાગના લોકો વિદેશી નાગરિકો છે. આ કારણે સાઉદી અરેબિયાની નીતિઓ પર આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ફરી એકવાર ચર્ચા અને ટીકા તેજ બની છે.

ગુનાખોરી રોકવી હોય તો મૃત્યુદંડ જરૂરી: સરકારનું કડક વલણ

માનવ અધિકાર સંગઠનો સાઉદી અરેબિયામાં વધતી ફાંસીઓની સંખ્યાને લઈને કડક ટીકા કરી રહ્યા છે. તેમના કહેવા મુજબ, આ પ્રકારની સજા વધારે પડતી છે અને દેશ પોતાને આધુનિક અને સહિષ્ણુ સમાજ તરીકે રજૂ કરવા જે પ્રયાસો કરી રહ્યો છે, તેને આ પગલાંથી આઘાત પહોંચે છે. વિઝન 2030 અંતર્ગત પ્રવાસન, રમતગમત અને વૈશ્વિક ઇવેન્ટ્સ પર મોટા રોકાણ વચ્ચે મૃત્યુદંડનો વધતો ઉપયોગ વિરોધાભાસી હોવાનું કાર્યકરો કહે છે.
બીજી તરફ, સાઉદી સરકારનો દાવો છે કે જાહેર વ્યવસ્થા જાળવવા માટે મૃત્યુદંડ જરૂરી છે અને તમામ અપીલો પૂર્ણ થયા બાદ જ સજા અમલમાં મૂકવામાં આવે છે. સરકારનું કહેવું છે કે નશીલા પદાર્થો સામે કડક કાર્યવાહી વિના સમાજને સુરક્ષિત રાખવું શક્ય નથી.