અલ નીનોના પ્રકોપથી દેશમાં વરસાદ ઘટ્યો, રાજકોટમાં 25 વર્ષનો ગરમીનો રેકોર્ડ તૂટ્યો
ચોમાસાની વિદાય ટાણે સામાન્ય રીતે વાતાવરણમાં ગુલાબી ઠંડીની દસ્તક અનુભવાતી હોય છે, પરંતુ આ વખતે કુદરતનો મિજાજ સાવ ઊલટો જોવા મળી રહ્યો છે. પ્રશાંત મહાસાગરમાં સક્રિય થયેલા ‘અલ નીનો’ પરિબળની ઘાતક અસરે સમગ્ર દેશના હવામાન ચક્રને અસ્તવ્યસ્ત કરી નાખ્યું છે. ભારતમાં ચોમાસા દરમિયાન વરસાદમાં મોટી ખાધ સર્જાયા બાદ હવે ઓક્ટોબર મહિનામાં પણ કાળઝાળ ગરમી લોકોને અકળાવી રહી છે. ખાસ કરીને ગુજરાતમાં અસહ્ય તાપનું મોજું ફરી વળ્યું છે, જ્યાં રાજકોટ સહિતના શહેરોમાં પારો નવા રેકોર્ડ સ્થાપી રહ્યો છે અને દિવાળી સુધી આ આકરા તાપમાંથી રાહત મળવાના કોઈ સંકેત દેખાતા નથી.
ગુજરાતના મુખ્ય શહેરોમાં નોંધાયેલું તાપમાન
| શહેર / વિસ્તાર | મહત્તમ તાપમાન (°C) |
| રાજકોટ | 40.8 |
| કંડલા | 39.5 |
| સુરેન્દ્રનગર, ભુજ, નલિયા, ડીસા | 39.0 |
| કેશોદ, પોરબંદર, વલ્લભવિદ્યાનગર, વડોદરા, સુરત | 38.0 |
| અમદાવાદ, અમરેલી | 37.0 |
અલ નીનો વધુ ઘાતક બન્યો: દેશમાં વરસાદમાં 13% ખાધ
હવામાન નિષ્ણાતોના અહેવાલ મુજબ, પેસિફિક સમુદ્રનું ‘અલ નીનો’ પરિબળ હવે સામાન્ય સ્થિતિ વટાવીને ‘વેરી સ્ટ્રોંગ’ કે ‘સુપર સ્ટ્રોંગ’ કેટેગરીમાં પહોંચી ગયું છે. આ ભયાનક કુદરતી ફેરફારના લીધે ભારતમાં મોસમી વરસાદ પર સીધી નકારાત્મક અસર પડી છે, જેના પરિણામે એકંદર વરસાદમાં 13% જેટલી નોંધપાત્ર ખાધ સર્જાઈ છે. હવામાન વિભાગના પૂર્વાનુમાન પ્રમાણે, આગામી 31 ઓક્ટોબર સુધી માવઠાનું પ્રમાણ પણ નહિવત્ જેવું રહેશે અને તાપમાન સરેરાશ કરતાં ઘણું ઊંચું નોંધાશે.
આ પણ વાંચો: સુરતના ઓલપાડમાં બ્રિજ પરથી બાઇક નીચે ખાબકતાં ત્રણ મિત્રોનાં કરુણ મોત, એક ગંભીર
રાજકોટ દેશમાં સૌથી ગરમ: 25 વર્ષ જૂનો ઐતિહાસિક રેકોર્ડ તૂટ્યો
ગુજરાતમાં ગરમીનો સૌથી ભયંકર પ્રકોપ સૌરાષ્ટ્રના પાટનગર સમા રાજકોટમાં જોવા મળ્યો છે. અહીં પારો 40.8 ડિગ્રી સેલ્સિયસ પર પહોંચી જતાં રાજકોટ સમગ્ર દેશનું સૌથી હોટ શહેર બની ગયું છે. રાજસ્થાન કે કચ્છના રણ પ્રદેશો કરતાં પણ વધુ તીવ્ર ગરમી રાજકોટમાં નોંધાઈ છે, જે છેલ્લા 25 વર્ષનો સર્વોચ્ચ આંકડો છે. વર્ષ 2011 પછી માત્ર 2020માં અહીં પારો 40.2 ડિગ્રી થયો હતો, જ્યારે આ વર્ષે સતત 40 ડિગ્રીથી ઉપર તાપમાન નોંધાઈ રહ્યું છે.
રાજ્યભરમાં અગનગોળા વરસ્યા: મોટાભાગના શહેરોમાં પારો 37 થી 40 ડિગ્રી
રાજકોટ સિવાય રાજ્યના અન્ય વિસ્તારોમાં પણ ઉનાળા જેવો માહોલ છવાયો છે. કંડલામાં 39.5 ડિગ્રી તાપમાન નોંધાયું હતું, જ્યારે સુરેન્દ્રનગર, ભુજ, નલિયા અને ડીસા જેવા વિસ્તારોમાં પારો 39 ડિગ્રી રહ્યો હતો. આ ઉપરાંત સુરત, વડોદરા, પોરબંદર, કેશોદ અને વલ્લભવિદ્યાનગરમાં 38 ડિગ્રી તેમજ અમદાવાદ અને અમરેલીમાં 37 ડિગ્રી સેલ્સિયસ સાથે લોકો આકરા તાપથી ત્રસ્ત બન્યા હતા.
વરસાદની શક્યતા નહીંવત્: દિવાળી સુધી સૂકું અને ગરમ હવામાન રહેશે
અગાઉ હવામાન વિભાગે વરસાદી માવઠાની શક્યતાઓ દર્શાવી હતી, પરંતુ માત્ર સુરતમાં 1 થી 2 મિલીમીટર જેટલા સામાન્ય છાંટા પડ્યા સિવાય સમગ્ર રાજ્યમાં હવામાન તદ્દન કોરુંધાકોર રહ્યું હતું. આગામી 22 ઓક્ટોબરે ક્યાંક છૂટાછવાયા છાંટા પડી શકે છે, પરંતુ એકંદરે દિવાળી સુધી વાતાવરણ સંપૂર્ણપણે શુષ્ક રહેશે. દક્ષિણ-પશ્ચિમ અરબી સમુદ્રમાં એક લો પ્રેશર સિસ્ટમ બની હોવા છતાં ગુજરાત પર તેની કોઈ અસર થવાની સંભાવના નથી, જેથી ગરમીનો પ્રકોપ યથાવત રહેશે.
અલ નીનોના વૈશ્વિક વાતાવરણીય પ્રભાવને કારણે દેશમાં મોસમી ચક્રમાં મોટો ફેરફાર જોવા મળી રહ્યો છે. ચોમાસાની ઘટ બાદ હવે શિયાળાના પ્રારંભ પૂર્વે જ સર્જાયેલી આ કાળઝાળ ગરમીએ સામાન્ય જનજીવનને મુશ્કેલીમાં મૂકી દીધું છે. દિવાળીના તહેવારો નજીક આવી રહ્યા છે ત્યારે વરસાદી રાહત મળવાની શક્યતા નહિવત્ છે અને લોકોને હજુ આગામી દિવસો સુધી આકરી ગરમીનો સામનો કરવો પડશે.
