સોશિયલ મીડિયા બેન થતાં ઓસ્ટ્રેલિયન બાળકોએ શોધી કાઢ્યો નવો રસ્તો
ઓસ્ટ્રેલિયા સરકારે બાળકોને ઓનલાઈન બુલિંગ અને હાનિકારક અલ્ગોરિધમથી બચાવવાના હેતુથી ૧૬ વર્ષથી ઓછી ઉંમરના બાળકો માટે દુનિયાનો સૌથી કડક સોશિયલ મીડિયા પ્રતિબંધ લાગુ કર્યો હતો. જો કે, ‘Gen Alpha’ પેઢીના બાળકોએ સરકારના આ કાયદાને ઘોળીને પી લીધો છે અને ડિજિટલ માધ્યમોથી દૂર રહેવાને બદલે નવા કિમિયા શોધીને ફરીથી સોશિયલ મીડિયા પર સક્રિય થઈ ગયા છે.
સોશિયલ મીડિયા પ્રતિબંધની શરૂઆત અને બાળકોનો ઘટતો-વધતો વપરાશ
ડિસેમ્બર મહિનામાં સોશિયલ મીડિયા પર બેન મૂકવામાં આવ્યા બાદ શરૂઆતના દિવસોમાં બાળકોનો ઓનલાઈન વપરાશ ચોક્કસપણે ઘટ્યો હતો. પરંતુ, પેરેન્ટલ કંટ્રોલ સોફ્ટવેર કંપની ‘ક્યુસ્ટોડિયો’ના તાજેતરના રિપોર્ટ મુજબ, ૧૦ થી ૧૫ વર્ષની વયજૂથના બાળકોમાં સોશિયલ મીડિયાનો ઉપયોગ ફરીથી પ્રતિબંધ પહેલાં જેટલા સ્તરે પહોંચી ગયો છે. ૧૩ થી ૧૫ વર્ષના આશરે ૨૫.૯ ટકા બાળકો આજે પણ ટિકટોકનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે, જે બેન લાગુ થયા અગાઉના પ્રમાણ કરતા માત્ર ૧ ટકા જ ઓછો છે. જ્યારે ૧૦ થી ૧૨ વર્ષના બાળકોમાં તો આ ઘટાડો માત્ર ૦.૦૬ ટકા જેટલો નહિવત જ નોંધાયો છે.
VPN અને ખોટી ઉંમર દ્વારા કાયદાનું ઉલ્લંઘન
સાયબર સેફ્ટી નિષ્ણાતોના મતે, બાળકો આ પ્રતિબંધને હટાવવા માટે અત્યાધુનિક ટેકનિકનો સહારો લઈ રહ્યા છે. તેઓ લોકેશન બદલવા માટે વીપીએન (VPN – વર્ચ્યુઅલ પ્રાઇવેટ નેટવર્ક) નો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે અથવા સોશિયલ મીડિયા પ્લેટફોર્મ્સ પર પોતાની ખોટી ઉંમર દર્શાવીને પ્રોફાઈલ ચલાવી રહ્યા છે. આ ઉપરાંત, કાયદાકીય પ્રતિબંધમાંથી મુક્તિ મેળવેલી મેસેજિંગ એપ ‘વોટ્સએપ’નો વપરાશ પણ બાળકોમાં જોખમી રીતે વધી રહ્યો છે. ઓસ્ટ્રેલિયન રિસર્ચર્સની ટીમે પણ સ્પષ્ટ કર્યું છે કે સરકારના આ કડક બેનથી બાળકો સોશિયલ મીડિયાથી વાસ્તવમાં દૂર થયા હોય તેવા કોઈ નક્કર પુરાવા મળ્યા નથી.
સરકારનો મુખ્ય ઉદ્દેશ બાળકોની સુરક્ષા સુનિશ્ચિત કરવાનો હતો, પરંતુ ટેકનોલોજીની જાણકાર આજની નવી પેઢીએ કાયદાના દાયરામાંથી બહાર નીકળવાના રસ્તા શોધી લીધા છે, જે દર્શાવે છે કે માત્ર પ્રતિબંધો મૂકવાથી ડિજિટલ યુગમાં બાળકોને ઓનલાઈન દુનિયાથી દૂર રાખી શકાતા નથી.
