નેપાળમાં જળપ્રલયથી ભારત પર ખતરો! બિહાર-યુપીમાં હાઈ એલર્ટ જાહેર
પ્રકૃતિ જ્યારે પોતાનું વિકરાળ સ્વરૂપ ધારણ કરે છે, ત્યારે પહાડોથી લઈને મેદાનો સુધી માત્ર ત્રાહિમામ પોકારાઈ જાય છે. કંઈક એવી જ કાળમુખી સ્થિતિ હાલ હિમાલયની ગોદમાં આવેલા નેપાળમાં સર્જાઈ છે, જ્યાં અચાનક ફાટી નીકળેલી કુદરતી હોનારતે ચારેય બાજુ વિનાશ વેરી દીધો છે. આ કુદરતી કહેરની સીધી અને ખતરનાક અસર હવે ભારતના પડોશી રાજ્યો પર વર્તાઈ રહી છે. નદીઓની રૌદ્ર ગતિ અને ધસમસતા પ્રવાહે ભારતની સરહદો પર ચિંતાના ઘાટા વાદળો છવાઈ દીધા છે, જેને લઈને તંત્ર સફાળું જાગી ગયું છે.
કેન્દ્રીય ગૃહ મંત્રાલયની એક્શન મોડમાં એન્ટ્રી
નેપાળમાં સર્જાયેલી આ ભયાનક આફતની ગંભીરતાને પારખીને કેન્દ્ર સરકાર તાત્કાલિક હરકતમાં આવી ગઈ છે. કેન્દ્રીય ગૃહમંત્રી અમિત શાહે સ્થિતિની નાજુકતાને સમજીને બિહાર અને ઉત્તર પ્રદેશના મુખ્યમંત્રીઓ સાથે ટેલિફોનિક ચર્ચા કરી હતી. ભારતની સરહદને અડતી નદીઓના વધતા જળસ્તરને ધ્યાનમાં રાખીને સંભવિત વિસ્તારોમાં સ્થાનિક વહીવટીતંત્રને પૂરતા પ્રબંધો કરવા આદેશ અપાયો છે. રાહત અને બચાવ કાર્યોમાં કોઈ કચાશ ન રહે તે માટે કેન્દ્રીય એજન્સીઓ અને NDRFની ટીમોને તુરંત ‘હાઈ એલર્ટ’ પર રહેવાની કડક સૂચના આપવામાં આવી છે.
વાલ્મીકિનગર બેરાજ પર આંશિક રાહત પણ ખતરો યથાવત
પશ્ચિમ ચંપારણ જિલ્લાના વાલ્મીકિનગર ગંડક બેરાજ ખાતેથી શરૂઆતમાં રાહતના સમાચાર આવ્યા હતા, જ્યાં પાણીનો પ્રવાહ ઘટીને 81,000 ક્યુસેક પર પહોંચ્યો હતો. નેપાળની ત્રિશૂલી નદીનું પાણી નારાયણી નદી દ્વારા આગળ વધતાં ગંડક નદી પરનું શરૂઆતનું દબાણ થોડું હળવું થયું હતું. પરંતુ, આ રાહત ક્ષણિક સાબિત થઈ કારણ કે નેપાળના દેવઘાટ ક્ષેત્રમાં થયેલા અતિભારે વરસાદને લીધે ગંડક નદીનું જળસ્તર ફરી એકવાર ખતરનાક સપાટી તરફ આગળ વધી રહ્યું છે, જેને પગલે એન્જિનિયરો અને નિષ્ણાતો સતત નજર રાખી રહ્યા છે.
આ પણ વાંચો: લાભાર્થી વધ્યા પણ અનાજ ઘટ્યું: ગુજરાતમાં મફત રેશન મેળવતા પરિવારો 4 વર્ષમાં 3 ગણા વધ્યા,
બિહારના ૮ જિલ્લાઓ રેડ ઝોનમાં અને એસ.એસ.બી.ની તૈનાતી
નેપાળ તરફથી વહેતી ગંડક નદીના કારણે બિહાર માટે મુશ્કેલીઓ વધી ગઈ છે. પશ્ચિમ ચંપારણ, પૂર્વ ચંપારણ, ગોપાલગંજ, સારણ, મુઝફ્ફરપુર, વૈશાલી, સીતામઢી અને શિવહર સહિત કુલ ૮ જિલ્લાઓમાં હાઈ એલર્ટ ઘોષિત કરવામાં આવ્યું છે. સંભવિત પૂરની સ્થિતિને પહોંચી વળવા માટે ગોપાલગંજ, મુઝફ્ફરપુર અને બેતિયા જેવા સંવેદનશીલ વિસ્તારોમાં નેશનલ ડિઝાસ્ટર રિસ્પોન્સ ફોર્સ (NDRF) અને સશસ્ત્ર સીમા બળ (SSB) ની ટુકડીઓને યુદ્ધના ધોરણે તૈનાત કરી દેવામાં આવી છે.
ઉત્તર પ્રદેશમાં નીચાણવાળા વિસ્તારો ખાલી કરાવ્યા અને હેલ્પલાઇન જાહેર
યુપીના મહારાજગંજ, કુશીનગર, સિદ્ધાર્થનગર અને ગોરખપુર જેવા સરહદી જિલ્લાઓમાં વહીવટી તંત્ર દ્વારા એડવાન્સ પગલાં લેવાયા છે. નદીઓના વધતા પાણીને કારણે ખતરાની ઝપેટમાં આવતા નીચાણવાળા વિસ્તારોને તાત્કાલિક ખાલી કરાવવામાં આવ્યા છે અને ગંડક તથા રોહિણ નદીના વહેણ પર સતત મોનિટરિંગ ચાલી રહ્યું છે. બીજી તરફ, નેપાળમાં ફસાયેલા ઉત્તર પ્રદેશના નાગરિકો માટે યુપી સરકારે રાહત આયુક્ત કાર્યાલય દ્વારા ખાસ હેલ્પલાઇન નંબર 1070 જાહેર કર્યો છે, જેથી પરિવારો પોતાના સ્વજનોની સુરક્ષિત વાપસી માટે તંત્રનો સંપર્ક સાધી શકે.
પ્રકૃતિના રોષ સામે માનવીય તાકાત સીમિત સાબિત થતી હોય છે, પરંતુ સતર્કતા અને સમયસરનું આયોજન મોટી જાનહાનિને ચોક્કસ અટકાવી શકે છે. નેપાળની આ ત્રાસદીએ ફરી એકવાર આપણને એ વાતની યાદ અપાવી છે કે કુદરતી આપત્તિઓ ક્યારેય કહીને નથી આવતી. હાલ તો કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારોના સંયુક્ત પ્રયાસો તથા સુરક્ષિત બચાવ ટીમોની સક્રિયતાથી પરિસ્થિતિ પર કાબૂ મેળવવાના પૂરતા પ્રયાસો થઈ રહ્યા છે, ત્યારે દરેક નાગરિકે પણ તંત્રની સૂચનાઓનું પાલન કરીને સુરક્ષિત રહેવું અનિવાર્ય છે.
