થાઈલેન્ડમાં આભ ફાટ્યું: બે દિવસમાં 300 મિમી વરસાદથી રાજધાની બેંગકોક બેટમાં ફેરવાઈ, 50 જિલ્લામાં પૂર કટોકટી વચ્ચે 40 ના મોત

દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયાઈ દેશ થાઈલેન્ડમાં કુદરતી આફતે વિકરાળ સ્વરૂપ ધારણ કર્યું છે. રાજધાની બેંગકોક સહિત દેશના વિશાળ વિસ્તારોમાં માત્ર 48 કલાકમાં ખાબકેલા 300 મિલીમીટર જેટલા અભૂતપૂર્વ અને મુશળધાર વરસાદે ભારે વિનાશ વેર્યો છે. ચાઓ ફ્રાયા નદીના જળસ્તરમાં થયેલા અસાધારણ વધારા અને જળબંબાકારની સ્થિતિને પગલે સરકારે બેંગકોકના તમામ 50 જિલ્લાઓમાં પૂર આપત્તિ જાહેર કરી દીધી છે. ડૂબી જવાથી અને વીજ કરંટ લાગવાથી અત્યાર સુધીમાં 40 થી વધુ લોકોએ જીવ ગુમાવ્યા છે, જ્યારે હજારો નાગરિકો ઘરબાર વિહોણા બની ગયા છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સુવર્ણભૂમિ એરપોર્ટ પર પણ ફ્લાઇટ સંચાલન ખોરવાઈ જતાં વૈશ્વિક પ્રવાસીઓ અટવાયા છે, જેના કારણે વડાપ્રધાને પરિસ્થિતિ પર કાબૂ મેળવવા વિશેષ ‘વોર રૂમ’ ની સ્થાપના કરી છે.

પૂર હોનારત અને માનવીય નુકસાનના મુખ્ય આંકડા

બેંગકોક અને આસપાસના વિસ્તારોમાં સર્જાયેલી તારાજીની પરિસ્થિતિ નીચે મુજબ છે:

કોંક્રીટાઈઝેશન અને નહેરો ઘટતાં પાણીનો નિકાલ અટક્યો

ચાઓ ફ્રાયા નદીના પૂર મેદાન પર વસેલા બેંગકોક શહેરમાં આ ભયાનક સ્થિતિ સર્જાવા પાછળ અનિયંત્રિત શહેરીકરણ મુખ્ય જવાબદાર પરિબળ તરીકે સામે આવ્યું છે. પાછલા દાયકાઓમાં થયેલા બેફામ કોંક્રીટના બાંધકામોના લીધે શહેરની પરંપરાગત કુદરતી નહેરો (કનાલ્સ) પુરાઈ ગઈ છે, જેનાથી વરસાદી પાણીનો કુદરતી નિકાલ સાવ રૂંધાઈ ગયો છે. રસ્તાઓ અને સોસાયટીઓ વિશાળ તળાવમાં ફેરવાઈ જતાં લોકોએ પોતાના ઘરો સુધી આવવા-જવા માટે ઇન્ફ્લેટેબલ પૂલ, તરતી ફ્રિજ અને જેટસ્કી (Jet Ski) નો સહારો લેવાની ફરજ પડી છે.

આ પણ વાંચો: એશિયન ગેમ્સ ફાઇનલમાં ભારતનો ઐતિહાસિક વિજય: પાકિસ્તાનને 19 રને હરાવી ટીમ ઈન્ડિયાએ ગોલ્ડ મેડલ જીત્યો, સાઈમ અયુબ ટ્રોલ

સુવર્ણભૂમિ એરપોર્ટ ઠપ અને રોગચાળાનું જોખમ

પૂરના પાણી ફરી વળતાં વિશ્વના સૌથી વ્યસ્ત એરપોર્ટોમાં સામેલ બેંગકોકના સુવર્ણભૂમિ એરપોર્ટનું સંચાલન ખોરવાયું છે. પૂરના કારણે થાઈ એરવેઝના ગ્રાઉન્ડ સ્ટાફ અને ક્રૂ મેમ્બર્સ સમયસર એરપોર્ટ પહોંચી શક્યા નહોતા, જેના લીધે હજારો મુસાફરોનો સામાન અટવાયો હતો અને અનેક સ્થાનિક તથા આંતરરાષ્ટ્રીય ફ્લાઇટ્સ રદ કરવી પડી હતી. દરમિયાન ઉત્તરીય પર્વતીય પ્રદેશોમાંથી હજુ પણ પૂરના પાણી સતત નીચે તરફ આવી રહ્યા હોવાથી બેંગકોક પર જોખમ યથાવત્ છે. જે વિસ્તારોમાંથી પાણી ધીમે-ધીમે ઓસરી રહ્યા છે ત્યાં કાદવ, કચરો અને દુર્ગંધ ફેલાતાં ડેન્ગ્યુ તેમજ પાણીજન્ય રોગચાળો ફાટી નીકળવાની ગંભીર ભીતિ ઊભી થઈ છે.

આબોહવા પરિવર્તન અને મ્યાનમાર સુધી તારાજી

હવામાન વૈજ્ઞાનિકોના મતે દક્ષિણ-પૂર્વ એશિયામાં સર્જાયેલી આ આત્યંતિક વરસાદી આફત પાછળ ગ્લોબલ વોર્મિંગ અને ક્લાઈમેટ ચેન્જ મુખ્ય ચાલક બળ છે. ગરમ થઈ રહેલા સમુદ્રોના કારણે વાતાવરણમાં બાષ્પીભવન ઝડપી બન્યું છે અને ગરમ હવા વધુ ભેજ સંગ્રહ કરતી હોવાથી વાદળ ફાટવા જેવી ભારે વરસાદી ઘટનાઓ વધી છે. આ જ વરસાદી સિસ્ટમે પડોશી દેશ મ્યાનમારમાં પણ ભારે તબાહી મચાવી છે, જ્યાં આંતરિક ગૃહયુદ્ધ અને સૈન્ય શાસનના કારણે રાહત અને બચાવ કામગીરી હાથ ધરવી અત્યંત કપરું સાબિત થઈ રહ્યું છે.

બેંગકોકનો આ જળપ્રલય માત્ર અતિવૃષ્ટિની ઘટના નથી, પરંતુ કુદરતી જળસ્ત્રોતોની અવગણના કરીને ઊભા કરાયેલા આડેધડ શહેરી માળખા સામે પ્રકૃતિની ચેતવણી સમાન છે. વહીવટી તંત્ર દ્વારા બનાવવામાં આવેલો ‘વોર રૂમ’ હાલ લોકોને સલામત સ્થળે ખસેડવા અને ભોજન-દવા પહોંચાડવા કાર્યરત છે, પરંતુ આબોહવા પરિવર્તનના આ યુગમાં યોગ્ય ડ્રેનેજ પ્લાનિંગ વિના ભવિષ્યમાં આવા કુદરતી પ્રકોપો સામે રક્ષણ મેળવવું મુશ્કેલ બની રહેશે.