8મા પગાર પંચની તૈયારીઓ વચ્ચે કર્મચારીઓ માટે સમાચાર: ફિટમેન્ટ ફેક્ટર 3.833 અને વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ 7% કરવાની માંગ

કેન્દ્રીય કર્મચારીઓ અને પેન્શનરો માટે 8મા પગાર પંચ (8th Central Pay Commission) ની ચર્ચાઓ તેજ બની છે. જાન્યુઆરી 2026 થી અમલમાં આવનાર ગણાતા આ પગાર પંચનો અહેવાલ મે 2027 માં રજૂ થવાની શક્યતા છે. અત્યાર સુધી માત્ર ‘ફિટમેન્ટ ફેક્ટર’ પર જ સૌની નજર હતી, પરંતુ હવે કર્મચારી સંગઠનોએ ‘વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ’ (Annual Increment) ના દરમાં પણ મોટા વધારાની માંગણી મૂકી છે. સંગઠનો દ્વારા 3.833 ના ફિટમેન્ટ ફેક્ટર અને 7% વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટની માંગ કરવામાં આવી રહી છે, જેનાથી લઘુતમ મૂળ પગાર ₹18,000 થી વધીને ₹69,000 સુધી પહોંચી શકે છે.

ફિટમેન્ટ ફેક્ટર અને વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ વચ્ચેનો મૂળભૂત તફાવત

7મા પગાર પંચમાં સરકારે ફિટમેન્ટ ફેક્ટર 2.57 અને વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ 3% રાખ્યું હતું. બંને પગાર વધારવાના માધ્યમ છે, પરંતુ તેમની અસર અલગ-અલગ સમયગાળે જોવા મળે છે:

ફિટમેન્ટ ફેક્ટર (તાત્કાલિક ઉછાળો): નવું પગાર પંચ લાગુ થતાં જ તમારા વર્તમાન બેઝિક પગારને એક નિશ્ચિત આંકડા વડે ગુણવામાં આવે છે, જેનાથી પગારમાં સીધો અને તાત્કાલિક મોટો વધારો થાય છે.

વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ (લાંબા ગાળાનો ફાયદો): આ દર વર્ષે તમારા મૂળ પગાર (Basic Pay) પર મળતો ચક્રવૃદ્ધિ વધારો છે. જો આ દર ઊંચો હોય તો 7 થી 10 વર્ષના ગાળામાં પગાર અનેકગણો વધી જાય છે.

કર્મચારી સંગઠનોની મુખ્ય માંગણીઓ

3.833 ફિટમેન્ટ ફેક્ટર: NC-JCM, AIDEF, FNPO, AINPSEF અને ભારત પેન્શનર્સ સમાજ જેવા અગ્રણી સંગઠનોએ 3.833 ના ફિટમેન્ટ ફેક્ટરની માંગ કરી છે, જેનાથી લઘુતમ બેઝિક પગાર ₹18,000 થી વધીને ₹69,000 થઈ શકે છે.

4.00 થી 4.38 સુધીનો પ્રસ્તાવ: BPMS જેવા સંગઠનોએ 4.00 ના ફેક્ટર (₹72,000 લઘુતમ પગાર) ની માંગ કરી છે, જ્યારે રેલવે ટેકનિકલ સુપરવાઇઝર્સ એસોસિએશન (IRTSA) એ વિવિધ સ્તર માટે 2.92 થી 4.38 સુધીના ફિટમેન્ટ ફેક્ટરનો પ્રસ્તાવ મૂક્યો છે.

7% વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ: AINPSEF દ્વારા ઇન્ક્રીમેન્ટ 3% થી વધારીને 7% કરવાની માંગ કરાઈ છે (જ્યારે અન્ય સંગઠનો 5% કે 6% માંગે છે), જેથી દર 7 થી 8 વર્ષે પગાર બમણો થઈ શકે.

આ પણ વાંચો: અમેરિકાના ન્યૂ ઓર્લિયન્સ પોર્ટ પર દરિયાઈ દુર્ઘટના: ઓઇલ ટેન્કર અથડાતાં ક્રૂઝ શિપ પલટી, તમામ 180 મુસાફરો સુરક્ષિત

સ્તર 5, 6 અને 7 ના કર્મચારીઓ માટે 10 વર્ષના પગારની ગણતરી

જો ફિટમેન્ટ ફેક્ટર ઓછું (2.1) રહે પરંતુ ઇન્ક્રીમેન્ટ વધારે (7%) હોય, તો 10 વર્ષના ગાળામાં પગાર પર શું અસર પડે તેની તુલના નીચે મુજબ છે:

લાંબા ગાળે કયો વિકલ્પ વધુ ફાયદાકારક?

ઉપરોક્ત ગણતરી પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે ફિટમેન્ટ ફેક્ટર પગાર પંચ લાગુ થતાં જ શરૂઆતમાં મોટો ઉછાળો આપે છે, પરંતુ જો વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ 7% કરી દેવામાં આવે તો ઓછા ફિટમેન્ટ ફેક્ટર (2.1) છતાં 10 વર્ષ પછી કર્મચારીનો પગાર જૂના 2.57 ફેક્ટર અને 3% ઇન્ક્રીમેન્ટ કરતાં ઘણો આગળ નીકળી જાય છે. સૌથી મોટો ફાયદો ત્યારે થાય છે જ્યારે 2.57 ના ફિટમેન્ટ ફેક્ટરની સાથે 7% નું વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટ મળે—જેમાં સ્તર 7 ના કર્મચારીનો બેઝિક પગાર 10મા વર્ષે ₹2.12 લાખને પાર પહોંચી શકે છે.

હાલમાં રજૂ થયેલા આ તમામ આંકડા કર્મચારી સંગઠનોની માંગણીઓ અને અંદાજિત ગાણિતિક ગણતરીઓ પર આધારિત છે. મે 2027 માં 8મા પગાર પંચનો સત્તાવાર અહેવાલ રજૂ થયા બાદ અને કેન્દ્ર સરકારની અંતિમ મંજૂરી મળ્યા પછી જ સ્પષ્ટ થશે કે કર્મચારીઓને ફિટમેન્ટ ફેક્ટર અને વાર્ષિક ઇન્ક્રીમેન્ટનો કેટલો વાસ્તવિક લાભ મળે છે.