પાકિસ્તાને અફઘાનિસ્તાન પર ફેંક્યો USનો GBU-12 બોમ્બ
સીમાપાર થતી સૈન્ય કાર્યવાહીઓ અને હવાઈ હુમલાઓ હંમેશાં આંતરરાષ્ટ્રીય રાજકારણમાં તણાવનું મુખ્ય કારણ રહ્યા છે. પાકિસ્તાન દ્વારા અફઘાનિસ્તાનના કુનાર પ્રાંતમાં કરવામાં આવેલા હવાઈ હુમલાને લઈને એક મોટો ખુલાસો સામે આવ્યો છે, જેમાં અમેરિકામાં બનેલા ઘાતક શસ્ત્રોના ઉપયોગની શંકા વ્યક્ત કરવામાં આવી રહી છે. આ ઘટનાએ બંને દેશો વચ્ચેના સંબંધોમાં વધુ કડવાશ લાવી દીધી છે. આવો જાણીએ આ સમગ્ર વિવાદ અને હુમલામાં વપરાયેલા હથિયાર વિશેની વિગતવાર માહિતી.
કુનાર પ્રાંતમાં હવાઈ હુમલો અને અમેરિકી બોમ્બના અવશેષો
અફઘાનિસ્તાનના કુનાર પ્રાંતમાં તાજેતરમાં થયેલા પાકિસ્તાની સૈન્યના હવાઈ હુમલા બાદ ત્યાંથી યુએસ નિર્મિત શસ્ત્રોના પુરાવા મળી આવ્યા છે. અફઘાન સ્ત્રોતો અને ઘટનાસ્થળેથી પ્રાપ્ત બોમ્બના અવશેષોની તપાસ પરથી એવું અનુમાન લગાવવામાં આવી રહ્યું છે કે આ હુમલામાં અમેરિકાના જીબીયુ-૧૨ પેવવે ટૂ (GBU-12 Paveway II) લેસર-ગાઇડેડ બોમ્બનો ઉપયોગ કરવામાં આવ્યો છે. આ હુમલામાં નાગરિકોની જાનહાનિ થઈ હોવાના અહેવાલો પણ સામે આવ્યા છે, જેના કારણે આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે પણ ચિંતા વ્યક્ત થઈ રહી છે.
આ પણ વાંચો: ઓસ્ટ્રેલિયામાં ઇમિગ્રેશન કડક: યોગ શિક્ષકોના વિવાદ વચ્ચે નીતિગત ફેરફારો
જીબીયુ-૧૨ લેસર-ગાઇડેડ બોમ્બની વિશેષતાઓ અને ટેકનોલોજી
ઘટનાસ્થળેથી મળી આવેલા બોમ્બના અવશેષો પર ‘FOR USE ON MK82 FIN GUIDED BOMB’ તેમજ કોડ 96214 જેવા નિશાનો જોવા મળ્યા છે, જે પેવવે ફેમિલી ગાઇડન્સ સિસ્ટમ અને રેથિયોન કંપની સાથે સંકળાયેલા હોવાનું મનાય છે. આ બોમ્બની વિશેષતાઓની વાત કરીએ તો:
આ ૨૨૭ કિલોગ્રામ વજન ધરાવતો MK-82 આધારિત લેસર-ગાઇડેડ બોમ્બ છે.
તેની કુલ લંબાઈ આશરે ૩.૩ મીટર અને વ્યાસ આશરે ૨૭ સેન્ટિમીટર છે.
તેમાં રહેલી લેસર ગાઇડન્સ કીટ લક્ષ્યને ચોકસાઈપૂર્વક નિશાન બનાવવા માટે સક્ષમ બનાવે છે.
આધુનિક હવાઈ યુદ્ધમાં આ સિસ્ટમનો ઉપયોગ અનેક દેશો દ્વારા કરવામાં આવે છે.
પાકિસ્તાન અને અફઘાન પક્ષના વિરોધાભાસી દાવાઓ
આ હુમલાને લઈને બંને પક્ષો તરફથી અલગ-અલગ નિવેદનો સામે આવ્યા છે. પાકિસ્તાને આ હવાઈ હુમલાઓને આતંકવાદી લક્ષ્યો સામેની કાર્યવાહી તરીકે ગણાવ્યા છે, જ્યારે અફઘાન પક્ષે સ્પષ્ટપણે આક્ષેપ કર્યો છે કે આ હુમલાઓ નિર્દોષ નાગરિકોની વસ્તીવાળા વિસ્તારોને નિશાન બનાવીને કરવામાં આવ્યા છે. નિષ્ણાતોના મતે, આ બોમ્બ તેની ચોકસાઈ માટે જાણીતા છે, પરંતુ ગીચ વસ્તીવાળા વિસ્તારોમાં તેનો ઉપયોગ ગંભીર નાગરિક જાનહાનિનું જોખમ ઊભું કરે છે. હાલમાં ઉપલબ્ધ ફોટોગ્રાફ્સ અને ટેકનિકલ મેચિંગના આધારે આ શસ્ત્રના ઉપયોગની શક્યતા પ્રબળ બની છે, પરંતુ સંપૂર્ણ સત્ય બહાર લાવવા માટે સ્વતંત્ર અને ઊંડાણપૂર્વકની તપાસ અનિવાર્ય છે.
સીમાપારના આ હવાઈ હુમલાઓ અને આધુનિક શસ્ત્રોના ઉપયોગના દાવાઓએ પાકિસ્તાન અને અફઘાનિસ્તાન વચ્ચેના તણાવને વધુ ચરમસીમાએ પહોંચાડી દીધો છે. ભલે શસ્ત્રોના મૂળ અને તેના ઉપયોગને લઈને વિવાદો ચાલી રહ્યા હોય, પરંતુ આ પ્રકારની સૈન્ય કાર્યવાહીઓમાં સામાન્ય નાગરિકોના ભોગ લેવાવડા એ વૈશ્વિક માનવાધિકાર માટે ગંભીર ચિંતાનો વિષય છે. આ ઘટનાની ન્યાયિક કે સ્વતંત્ર તપાસ જ વાસ્તવિક પરિસ્થિતિને ઉજાગર કરી શકશે.
